Простое будущее время в польском языке. Kiedy, gdy

Future Simple — правила образования, формы, примеры употребления

В повседневном общении довольно часто возникают моменты, когда нам хочется поделиться планами на жизнь или какими-то грядущими событиями. Мелкие или большие, они, конечно же, всегда связаны с будущим временем. Английский язык и его грамматика в этом плане не скупятся, предлагая целый список времён, связанных с действиями в будущем: Future Continuous, Future Perfect, Future Perfect Continuous. Однако сегодня мы остановимся на самом основном и широко употребляемом времени – времени Future Simple.

Future Simple Tense или Простое будущее время в английском языке (также известно как Future Indefinite Tense или будущее неопределённое время) – время, использующееся для выражения действий и состояний, которые будут происходить единично, многократно или постоянно в будущем.

На первый взгляд все достаточно просто, но для того, чтобы грамматически правильно и уместно использовать Future Simple в речи необходимо изучить правила образования, формы и случаи употребления этого времени, чем мы с вами и займемся.

Future Simple — правила образования

Образование Future Simple – дело вовсе не трудное. Для него необходимо использовать два глагола: вспомогательный и смысловой. Вспомогательным глаголом в Future Simple или простом будущем времени выступает глагол will . Он является универсальным, так как подходит для всех лиц как в единственном, так и во множественном числах, что значительно упрощает понимание и использование этого времени.

You will He

It We

Однако так было не всегда: помимо вспомогательного глагола will раньше в обиходе также присутствовал глагол shall . Он использовался исключительно для местоимений 1 лица (I / we). Сейчас этот вариант образования будущего неопределенного времени встречается редко, так как считается устаревшим. Его практически невозможно встретить в утвердительных или отрицательных предложениях, разве что в какой-либо официальной английской речи. А вот в вопросах глагол shall употребляется чуть чаще, хотя предпочтение все-таки отдается вспомогательному глаголу will.

В роли смыслового глагола в Future Indefinite или Simple выступает любой глагол в форме инфинитива без предлога to. В этом заключается еще одна приятная особенность использования этого времени, потому как различие правильных и неправильных английских глаголов для действительного залога в Future Simple не имеет никакого значения.

Примеры в Future Simple (Indefinite) Способ образования
I will go to the bank.

(Я пойду в банк.)

to go -> go

will + go = will go

They will play table tennis.

(Они будут играть в настольный теннис.)

to play -> play

will + play = will play

It will happen rather soon.

Это случиться достаточно скоро.

to happen -> happen

will + happen = will happen

She will come back.

Она вернется.

to come -> come

will + come = will come

Future Simple — формы предложения

Изучив образование времени Future Simple, следует рассмотреть формы предложений, чтобы не путать порядок слов при употреблении этого времени.

Образование утвердительного предложения в Future Simple

Для образования утвердительного предложения используется прямой порядок слов, где вспомогательный и смысловой глаголы идут следом за подлежащим. Схема для наглядного примера:

Subject

(Подлежащее)

Verb

(Глагол)

Secondary parts of the sentence (Второстепенные члены предложения) Вспомогательный глагол Смысловой глагол My friend

Мой друг will run

будет управлять a company.

компанией. I

Я will adjust

подкорректирую my diet.

свой рацион питания.

Чтобы избежать ошибок в образовании этой формы достаточно взять утвердительное предложение в Present Simple и поставить will перед смысловым глаголом, убрав окончание -s у глаголов в 3 лице.

Present Simple (Простое настоящее время) Future Simple (Простое будущее время)
I make some sandwiches.

(Я делаю несколько бутербродов.)

I will make some sandwiches.

(Я сделаю несколько бутербродов.)

She does her English homework.

(Она делает домашнее задание по английскому языку.)

She will do her English homework.

(Она сделает домашнее задание по английскому языку.)

They go to that club.

(Они ходят в тот клуб.)

They will go to that club.

(Они пойдут в тот клуб.)

Образование страдательного залога с Future Simple

Для образования страдательного залога этот прием не работает. Как бы этого не хотелось, но от правильных и неправильных глаголов не убежишь даже с Future Simple. Чтобы построить предложение в страдательном (пассивном) залоге, в котором действие направлено на подлежащее, необходимо после will использовать глагол to be без предлога и третью форму глагола. Третья форма может различаться в зависимости от вида глагола. К правильным глаголам достаточно добавить окончание –ed. Неправильный же образуется индивидуально, не подчиняясь правилу и грамматике языка. Его форму можно посмотреть в таблице неправильных глаголов.

Active Voice (Действительный залог) Passive Voice (Страдательный залог)
Regular Verbs

(Правильные глаголы)

She will change the life.

(Она изменит жизнь.)

The life will be changed.

(Жизнь изменится.)

Irregular Verbs

(Неправильные глаголы)

I will build a house.

(Я построю дом.)

A house will be built.

(Будет построен дом.)

Образование отрицательного предложения в Future Simple

Для отрицательной формы все слова остаются на своих местах, но перед will добавляется отрицательная частица not. Формула построения отрицательного предложения:

Подлежащее Вспомогательный глагол Частица not Смысловой глагол Второстепенные члены предложения
Peter will not send a message.
Питер не отправит сообщение.

Рассмотрим еще пару примеров с помощью таблицы:

The secret will not be revealed. Секрет не будет раскрыт.
He will not commit a crime tonight. Он не совершит преступление сегодня вечером.
Freddie will not take it serious. Фредди не воспримет это серьезно.

Вспомогательные английские глаголы в обеих формах часто используются в сокращенном виде. Изучите таблицу:

Полная форма Сокращенная форма
+

утверждение

I will do.

It will be announced.

They will know.

I’ll do.

It’ll be announced.

They’ll know.

отрицание

I will not listen to.

She will not steal.

We will not trust.

I won’t listen to.

We won’t trust.

Часто студенты путают want и won’t, произнося их одинаково. Эти слова действительно произносятся похоже, так как их начало и конец идентичны. Однако произношение гласной в середине у них отличается:

WANT [wɒnt] WON’T [wəʊnt]

Несмотря на то, что после want всегда идет глагол с предлогом to, а после won’t глагол без предлога, что облегчает понимание сказанного, старайтесь произносить эти слова правильно и не путать их между собой.

Случаи сокращения также применимы и по отношению к устаревшему shall:

утверждение I shall tell.

We shall go. I’ll tell.

We’ll go. —

отрицание I shall not call.

We shall not let. I shan’t call.

We shan’t let.

Образование вопросительного предложения в Future Simple

Вопросительная форма формируется в зависимости от типа вопроса.

  • В общем и альтернативном вопросах вспомогательный глагол will встает перед подлежащим:
Общий вопрос
Вспомогательный глагол Подлежащее Смысловой глагол Второстепенные члены предложения
Will they come home?
Придут ли они домой?

Этот вопрос требует короткого ответа. Ответы образуются с помощью вспомогательного и смыслового глаголов:

+ Yes, they will come. Да, придут.
No, they will not come. Нет, не придут.
Альтернативный вопрос

(в данной схеме к сказуемому)

Вспомогательный глагол Подлежащее Смысловой глагол 1 Союз

or

Смысловой глагол 2 Второстепенные члены предложения
Will she dance or sing there?
Она будет там танцевать или петь?

Требуется полный ответ. Таблица с возможными вариантами:

She will dance. Она будет танцевать.
She will sing. Она будет петь.
She will neither sing nor dance. Она не будет ни петь, ни танцевать.
  • В специальном вопросе к схеме для общего вопроса добавляется вопросительное слово:
Вопросительное слово Вспомогательный глагол Подлежащее Третья форма

глагола

Второстепенные члены предложения
Where will she live in the Crimea?
Где она будет жить в Крыму?

Для ответа на специальный вопрос необходим полный ответ в утвердительной форме в Future Simple. Вариант ответа на примере вопроса выше:

She will live in a house with a sea view. Она будет жить в доме с видом на море.
  • Для разделительного вопроса сохраняется утвердительная форма предложения, к которой добавляется так называемый «хвостик» или краткий вопрос:
Подлежащее Вспомогательный глагол Третья форма

глагола

Второстепенные члены предложения Краткий вопрос
He will help me, won’t he?
Он поможет мне, не так ли?

Для разделительного вопроса нужен короткий ответ со вспомогательным глаголом will:

+ Yes, he will. Да, поможет.
No, he won’t. Нет, не поможет.

Future Simple — употребление

Детально разобрав каждую форму предложения, можно переходить к случаям употребления Future Indefinite Tense. Будущее простое время в английском используется в следующих ситуациях:

  1. Для выражения простого действия в будущем, которое случится единожды:
I will make him work. Я заставлю его работать.
She will draw a picture. Она нарисует картину.
I will write a poem. Я напишу поэму.
  1. Для выражения действия в неопределённом будущем, которое будет происходить несколько раз или на регулярной основе:
I will read this document several times. Я прочту этот документ несколько раз.
She will bring us milk every morning. Каждое утро она будет приносить нам молоко.
They will be there on Monday and Thursday. Они будут там в понедельник и четверг.
We will check all the documents every year. Мы будем проверять все документы каждый год.
  1. Для выражения действия, которое займет конкретный период в будущем:
Will she wait for us till evening?

(Будет ли она ждать нас до вечера?)

Ожидание займет какое-то время в будущем.
  1. Будущее неопределенное время также необходимо для перечисления последовательных действий:
I’ll go up to him, give him a slap and run away. Я пойду к нему, дам ему пощечину и убегу.
Arthur will move to Paris, find a new job and start a new life. Артур переедет в Париж, найдет новую работу и начнет новую жизнь.

Обратите внимание, что в подобных случаях вспомогательный глагол will используется один раз с первым смысловым глаголом.

  1. Как вы уже могли заметить, время Future Simple часто использует определенные маркеры времени в предложениях. Они помогают понять, какое время необходимо использовать в конкретной ситуации.Слова спутники для времени Future Simple:
    — tonight (сегодня вечером),
    — tomorrow (завтра),
    — the day after tomorrow (послезавтра),
    — soon (скоро),
    — again (снова),
    — next week / month / year (на следующей неделе, в следующем месяце / году).
The new album of Maroon 5 will be released soon. Скоро выйдет новый альбом группы Maroon 5.
You will get my postcard the day after tomorrow. Послезавтра вы получите мою открытку.
She will finish the 7th grade next year. В следующем году она закончит 7-й класс.
The game will be broadcast tonight. Игра будет транслироваться сегодня вечером.
I’ll go to work tomorrow. Завтра я пойду на работу.
I’ll definitely watch this film again. Я обязательно посмотрю этот фильм снова.
They will make a concert for kids next month. В следующем месяце они сделают концерт для детей.

А также фразы с предлогом in:

  • в значении «в»: in 2020 (в 2020 году), in February (в феврале), in autumn (осенью), in the future (в будущем);
The next Olympics will be held in 2020 in South Korea. Следующие Олимпийские игры пройдут в 2020 году в Южной Корее.
I’ll go there in summer. Я поеду туда летом.
Tom will use this service again in the future. Том снова воспользуется этой услугой в будущем.
She will perform on stage in May. Она выступит на сцене в мае.
  • в значении «через»: in 5 minutes (через 5 минут), in a week (через неделю), in 2 years (через 2 года).
You will be proud of your children even in 50 years. Ты будешь гордиться своими детьми даже через 50 лет.
I will be back in a minute. Я вернусь через минуту.
  1. Future Simple употребляется для выражения внезапных решений, на обдумывания которых не было много времени:
— What a mess in your room!

— I’ll clean it up now.

— Сейчас я приберусь.

Внезапное решение, до этого не планировал убираться.
— She has not come yet. I’m worried.

— Она еще не пришла. Я переживаю.

— Я позвоню ей.

Это решение не обдумывалось несколько часов назад. Узнал, что собеседник переживает, решил позвонить.
  1. Также используется, чтобы высказать предположения касательно событий в будущем. Часто в подобных предложениях присутствуют слова, выражающие (не)уверенность, подозрения, опасения и сомнения.К ним относятся:
    — probably (вероятно),
    — most likely (скорее всего),
    — perhaps (возможно),
    — certainly (определенно),
    — definitely (определенно),
    — undoubtedly (безусловно),
    — potentially (возможно):
I most likely will quit next month. Я, скорее всего, уволюсь в следующем месяце.
She will definitely say something offensive. Она определенно скажет что-нибудь оскорбительное.
Perhaps they will change the trajectory. Возможно, они поменяют траекторию.

А также с глаголами:
— hope (надеяться),
— believe (верить),
— guess (полагать),
— suppose (предполагать),
— think (думать),
— wonder (интересоваться),
— imagine (воображать),
— expect (ожидать) и выражениями be sure / certain (быть уверенным) и be afraid (бояться).

Как правило, эти слова употребляются в предложении в настоящем времени, после которого идет придаточное в будущем:

We’re sure you’ll prove who is the best here. Мы уверены, что ты докажешь, кто здесь лучший.
I think Jamie won’t like that idea. Я думаю, Джейми не понравится эта идея.
I’m afraid she won’t be prepared enough. Боюсь, она не будет достаточно подготовлена.
I guess his campaign will change the world in a better way. Думаю, его кампания изменит мир в лучшую сторону.
  1. Глагол will часто используется в вопросах, выражающих просьбу или предложение, где выступает в роли модального глагола:
Requests / Просьбы
Will you help me to move that wardrobe? Ты поможешь перенести мне этот шкаф?
Will you make dinner? Ты приготовишь ужин?
Will you stay with me? Можешь остаться со мной?
Offers / Предложения
Will you drink a glass of wine? Выпьешь стаканчик вина?
Will you marry me? Ты выйдешь за меня?
Will you come to us for holidays? Приедешь к нам на праздники?
  1. Этот же модальный глагол используется для того, чтобы пообещать выполнить какое-либо действие или сделать предупреждение. Рассмотрим примеры в схемах:
Promises / Обещания
My heart will belong to you forever and ever. Мое сердце будет принадлежать тебе вечно.
I will do my best to make you happy. Я сделаю все возможное, чтобы сделать вас счастливыми.
Threats / Предупреждения
Don’t even try to touch me. I’ll call the police. Даже не пытайтесь дотронуться до меня. Я позвоню в полицию.
Do not be late or she’ll kill you. Не опаздывай, или она тебя убьет.
I never make exceptions. And, of course, I won’t make an exception for you, get it? Я никогда не делаю исключений. И, конечно же, я не сделаю исключения и для тебя, понял?
  1. В качестве модального глагола will также используется, чтобы показать нежелание совершать какое-то действие. Относятся такие предложения к настоящему времени. Для того чтобы собеседник понял функцию will в таких случаях, глагол выделяется интонационно:
You won’t even try to understand me!

Ты даже не пытаешься меня понять!

Действие происходит в настоящем, will с частицей not подчеркивает нежелание собеседника понять говорящего.
  1. Устаревшая форма вспомогательного глагола простого будущего времени английского языка уместна в двух случаях:
  • когда хотим узнать мнение собеседника о чем-то:
Shall I buy a new IPhone? Стоит ли покупать новый IPhone?
Shall we take umbrellas? Нам надо брать зонтики?
Shall I wear a dress or suit? Мне лучше одеть платье или костюм?
  • если употреблять shall в качестве модального глагола в значении «должен», в этом случае слово употребляется со всеми лицами и в единственном, и во множественном числах:
You shall read this book. Вы должны прочитать эту книгу.
They shall follow us. Они должны следовать за нами.
I shall do this. Я должен это сделать.
You shall explain to the children the basics of grammar. Вы должны объяснить детям основы грамматики.
  1. Будущее простое время в английском языке можно очень часто встречать в условных предложениях 1-го типа (First conditional). Этот тип употребляется для того, чтобы показать, что какое-то действие в настоящем или будущем может произойти при условии, что будет выполнено другое действие. Мы не знаем точно, будет ли выполнено условие, но его осуществление теоретически реально.
    Схемы 1-го типа условных предложений:
If + Present Simple, Future Simple.
Future Simple if + Present Simple.

Запятая в подобной конструкции ставится, если предложение начинается с if.

If the weather is sunny, we will go for a walk. Если погода будет солнечной, мы отправимся на прогулку.
George will watch the basketball match if he has enough time. Джордж посмотрит баскетбольный матч, если у него будет достаточно времени.
If Martha doesn’t hurry, we will be late. Если Марта не поторопиться, мы опоздаем.

В английском языке есть ситуации, в которых использование простого будущего времени допустимо в обеих частях, однако такие случаи можно пересчитать по пальцам. Так, например, такой вариант возможен:

  • Для выражения вежливой просьбы:
I will be flattered if you will join me. Я буду польщен, если вы составите мне компанию.
  • Чтобы сделать акцент, что действие нужно совершать усердно, пока не добьешься своего:
If you will pursue your dream, you will succeed. Если вы будете следовать вашей мечте, вы преуспеете.
  1. Future Simple Tense также используется в косвенных предложениях с союзами whether или if в значении «ли». В подобной конструкции главное предложение употребляется в настоящем времени, а придаточное – в будущем:
I don’t know whether she’ll go to the ceremony. Я не знаю, пойдет ли она на церемонию.
I wonder if he will impose his opinion. Интересно, будет ли он навязывать свое мнение.
We have some doubts whether they will testify tomorrow. У нас есть некоторые сомнения на счет того, будут ли они давать завтра показания.
  1. Редким случаем является использование Future Simple в ситуациях, где правилами употребления определены времена Present Simple и Present Continuous и конструкция be going to, которая тоже используется, чтобы показать будущие действия.
We will start the ritual at midnight.

(Мы начнем ритуал в полночь.)

Могут также использоваться Present Continuous и конструкция be going to.
The session begins at 11 a.m.

(Сессия начинается в 11:00.)

Present Simple обычно используется, когда речь идет о расписании.

В данном случае говорящий заменяет временем SimpleFutureSimple Present. Обычно же носители чаще склоняются к употреблению Future Simple.

  1. Давайте подробнее остановимся на разнице времени Future Simple и конструкции be going to, которые употребляются для выражения будущих действий. Конструкция be going to используется в тех случаях, когда действие обдумано, вероятно, имеется какой-то план по его осуществлению. Future Simple отвечает за действия, в которых вы до конца не уверены, а также за те действия, которые основаны на внезапном решении.
We’re going on a picnic on Monday.

(Мы собираемся на пикник в понедельник.)

Решение уже принято и обдумано. Все предупреждены, список необходимых вещей составлен.
— All these tasks are so simple and boring.

— Okay, next time I will make them more complicated.

— Все эти задачи такие простые и скучные.

— Хорошо, в следующий раз я сделаю их более сложными.

Решение озвучено, но еще полностью не взвешено.

Тем не менее, эти нюансы соблюдаются не всегда, а потому конструкция to be going to и время Future Simple часто взаимозаменяются.

Использовать Future Simple Tense в английском языке достаточно просто. Даже если изначально вам будет трудно быстро выстраивать предложения в голове, при постоянной практике, повторении правил и составлении своих собственных примеров, вы быстро доведете это время до автоматизма.

Глаголы в польском языке. Урок 3/7. Польский язык для начинающих. Елена Шипилова.

https://speakasap.com/ru/pl-ru/seven/3/ — Спряжение глаголов в польском языке. Урок 3/7. Польский язык для начинающих. Елена Шипилова.

В польском языке 4 группы глаголов.

Группа 1. Глаголы с окончанием -ować

kupować (покупать), pracować (работать), studiować (учиться в высшем учебном заведении), drukować (печатать), znajdować się (находиться), marznąć (мёрзнуть), brać (брать), wziąć (взять), nieść (нести)

Для этой группы глаголов будут характерны окончания -еsz, -iesz для местоимения ты.

Группа 2. Глаголы, которые заканчиваются на -ić, -eć, -yć (а также несколько слов с окончанием -ać)

prosić (просить), mówić (говорить), dzwonić (звонить)
myśleć (думать), milczeć (молчать)
patrzyć (смотреть), uczyć (учить)
stać (стоять), spać (спать)

Для таких глаголов характерны окончания -ysz, -isz для местоимения ты.

Группа 3. Глаголы с окончанием -ać

podobać się (нравиться), czekać (ждать), szukać (искать), czytać (читать), mieszkać (жить),
zaczynać (начинать).

Такие глаголы будут иметь окончание -am для местоимения я и окончание -asz для ты.

Группа 4. Исключения, их проще выучить

jeść (есть), umieć (уметь), być (быть), rozumieć (понимать)

Для местоимения я характерно окончание -em. Но очень часто изменяется сама основа.

————
Польский язык за 7 уроков:

Урок 1. http://youtu.be/cpYrf2ZRyG4 — Местоимения и глагол być (быть) в польском языке.
http://speakasap.com/ru/polish-lesson1.html

Урок 2. http://youtu.be/AOLGttwLPH4 — Глагол mieć (иметь) в польском языке.
http://speakasap.com/ru/polish-lesson2.html

Урок 3. http://youtu.be/8ZznDdeuK-Q — Спряжение глаголов в польском языке.
http://speakasap.com/ru/polish-lesson3.html

Урок 4. http://youtu.be/rmr1kh-ouk0 — Модальные глаголы в польском языке.
http://speakasap.com/ru/polish-lesson4.html

Урок 5. http://youtu.be/gMquzYRp-YA — Прошедшее время в польском языке.
http://speakasap.com/ru/polish-lesson5.html

Урок 6. http://youtu.be/X6X6D1jwR2o — Союзы в польском языке.
http://speakasap.com/ru/polish-lesson6.html

Урок 7. http://youtu.be/hqZCgntgVzg — Будущее время в польском языке.
http://speakasap.com/ru/polish-lesson7.html
————

Елена Шипилова. Видео часть курса польский язык для начинающих за 7 уроков http://speakasap.com/ru/polish-in-7-lessons.html

Разговорные мини-курсы по польскому языку на базе 7 уроков — http://speakasap.com/ru/pl-mini.html

Мы помогаем Вам достичь Вашу Цель, для которой нужно умение общаться на польском языке.

Все материалы на сайте speakasap.com разработаны таким образом, чтобы дать только самое важное и нужное из польского языка + все объяснено очень просто и доступно, что экономит время на понимание грамматической темы и правила.

Подпишитесь на наш канал!
http://www.youtube.com/subscription_center?add_user=eustudy

Наш сайт http://speakasap.com

ВКонтакте: http://vk.com/speakASAP
Facebook: http://www.facebook.com/speakASAP
Одноклассники: http://www.odnoklassniki.ru/speakasap
Twitter: http://twitter.com/speakASAP
Наш Блог: http://blog.eustudy.ru

Мы ищем выдающихся людей — http://speakasap.com/ru/jobs.html

Язык не цель, а Средство для достижения Цели! Елена Шипилова.

Видео Глаголы в польском языке. Урок 3/7. Польский язык для начинающих. Елена Шипилова. канала speakASAP — Елена Шипилова

ZBLIŻAJĄ SIĘ WAKACJE

(зближаен шен вакацъе)

1. — Dzień dobry, Olu! Co pani czyta?

(джень добры олу цо пани тшыта)

2. — A, to pan! Dzień dobry. Powtarzam literaturę.

(а то пан джень добры пофтажам литэратурэ н )

3. — To chyba pani ostatni egzamin? Przecież za tydzień zaczynają się wakacje.

(то хыба пани остатни эгзамин пшэчеш за тыджень затшынае н ше н вакацъе)

4. — Nie, jeszcze nie ostatni.

(не ештшэ не остатни)

5. — A ja od wczoraj mam urlop.

(а я от фтшорай мам урлоп)

6. — Dokąd wybiera się pan w tym roku?

(докоит выбера ше н пан ф тым року)

7. — Ja i moja żona co rok spędzamy urlop nad morzem. Bardzo dobrze tam odpoczywamy. Mamy własny namiot, żaglówkę.

(я и моя жона що рок спэндзамы урлоп над можэм бардзо добжэ там отпотшывамы мамы власны намёт жаглуфкэ н )

8. — Kiedy państwo wyjeżdżają?

(кеды паньстфо выежджае н )

9. — Za trzy dni. Dziś chcę kupić bilety. A gdzie pani spędza wakacje?

(за тшы ¹) дни джишь хцэ н купич билэты а гдже пани спэндза вакацъе)

10. — Dopiero się zastanawiam, dokąd pojechać.

(доперо ше н застанавям доконт поехач)

11. — Zapraszamy panią nad morze!

(запрашамы панё н над можэ)

12. — Bardzo chcę zobaczyć góry.

(бардзо хцэ н зобатшыч гуры)

13. — Tatry czy Sudety?

(татры тшы судэты)

14. — Tatry znam. Chcę zobaczyć Sudety: Kudowę, Polanicę, Duszniki *).

(татры знам хцэ н зобатшыч судэты кудовэ н поланицэ н душники)

15. — Tak, tam warto pojechać. Kiedy pani ma egzamin?

(так там варто поехач кеды пани ма эгзамин)

17. — Już jutro? O, to przepraszam, nie przeszkadzam. Proszę się uczyć. Do widzenia!

(юш ютро о то пшэпрашам не пшэшкадзам прошэ н ше н утшыч до видзэня)

18. — Do widzenia! Proszę pozdrowić żonę.

(до видзэня прошэ н поздрович жонэ н )

19. — Dzi ę kuj ę.

¹) Различайте слитное и раздельное произношение т + ш. В слове trzy (тшы) сочетание тш произносится раздельно, как в русском слове отшвырнуть. Следовательно, надо различать в произношении: czy (т^шы) – ли и trzy (тшы) – три.

*) Kudowa , Polanica , Duszniki – курортные местности в Судетах.

со вчерашнего дня

учиться, учить (что), заниматься

Приближаются каникулы


  1. Здравствуйте (добрый день), Оля! Что вы читаете?
  2. А, это вы! Здравствуйте! Я повторяю литературу.
  3. Это, наверное, ваш последний экзамен? Ведь через недалю начи­ наются каникулы.
  4. Нет, еще не последний.
  5. А я со вчерашнего дня в отпуске (у меня отпуск).
  6. Куда вы собираетесь поехать в этом году?
  7. Мы с женой (я и моя жена) каждый год проводим отпуск у моря.
    Там мы очень хорошо отдыхаем. У нас собственная палатка, па­ русная лодка.
  8. Когда вы едете (выезжаете)?
  9. Через три дня. Сегодня я хочу купить билеты. А где вы будете про­водить (проводите) каникулы?
  10. Я еще не решила, куда поехать.
  11. Приглашаем вас к морю!
  12. Я очень хочу увидеть горы.
  13. Татры или Судеты?
  14. Татры я знаю. Хочу увидеть Судеты: Кудову, Поляницу, Душники.
  15. Да, туда стоит поехать… Когда у вас первый экзамен?
  16. Завтра.
  17. Уже завтра? О, тогда извините, не буду мешать (не мешаю). Зани­майтесь, пожалуйста (прошу заниматься)! До свидания!
  18. До свидания! Передайте, пожалуйста (прошу передать), привет жене.
  19. Спасибо!

od dziś, od dzisiaj

w tym roku – в этом году

nad morze ( вин . пад .)

к морю, на море (вин. пад.)

nad morzem ( творит . пад .)

у моря, на море (предл. пад.)

pojecha ć nad morze — поехать к морю, на море

by ć nad morzem — быть у моря, на море

przepraszam — извините, простите

КОММЕНТАРИЙ

1. Olu ! – зват. форма слова Ol а.

3. В настоящем уроке впервые появляются возвратные глаголы. Возвратные глаголы характеризуются наличием частицы si ę, которая в польском языке пишется отдельно от глагола. Она может стоять как после глагола, так и перед ним. Сравните следующие пары предложений:

Za tydzień zaczynają się wakacje.

Wakacje już się zaczynają.

Dokąd wybiera się pan w tym roku?

Dokąd pan się wybiera w tym roku?

Zastanawiam się, dokąd pojechać.

Dopiero się zastanawiam, dokąd pojechać.

Частица si ę не имеет самостоятельного ударения и в интонационном отношении примыкает к предшествующему слову, не изменяя его места ударения:

zaczynają — zaczynają się

dopiero — dopiero się zastanawiam

Частица si ę почти всегда стоит внутри предложения (не на конце). Исключения составляют те случаи, когда предложение состоит из одного возвратного глагола.

3. В тех случаях, когда в обращении употребляются слова pani , pan , pa ń stwo , русским местоимениям «ваш, ваша, ваше, ваши» соответствуют в польском языке слова pani , pana , pa ń stwa .

To pani ostatni egzamin? Это ваш последний экзамен?

Czy to pana książka? Это ваша книга?

Czy to państwa bilety? Это ваши билеты?

3, 9. za tydzie ń (вин. пад.) – через неделю

za trzy dni – через три дня

По этому образцу:

za rok – через год

za miesiąc – через месяц

za godzinę – через час

za minutę – через минуту

7. co rok (им. пад.) – каждый год.

По этому образцу:

co miesi ą c – каждый месяц

co tydzie ń – каждую неделю

co dzie ń – каждый день

co godzina – каждый час

co minuta – каждую минуту

9. Множественное число (им. и вин. пад.) существительного dzie ń – dni . Напоминаю, что числительное dwa ( dwie ) сочетается с именительным и винительным падежом мн. числа. То же касается числительных trzy (тшы) и cztery (тштэры):

dwa dni , egzaminy два дня, экзамена

dwie godziny , minuty два часа, две минуты

trzy dni , egzaminy , godziny , minuty три дня, экзамена, часа, минуты

cztery dni , egzaminy , godziny , minuty четыре дня, экзамена, часа, минуты

П А Д Е Ж И

Как и в русском языке, в польском существительные изменяются по падежам и в зависимости от этого имеют разные падежные окончания. Польский язык имеет семь падежей, с которыми вы будете знакомиться постепенно от урока к уроку. Сейчас вы получите общее представление о функциях падежей:

  1. Именительный падеж соответствует в предложении слову, играющему роль подлежащего (кто? или что? делает).
  2. Винительный падеж соответствует в предложении слову в роли прямого дополнения (отвечает на вопросы кого? что? например: видит кого? читает что?).
  3. Родительный падеж выражает отношения принадлежности (кого? чего? чей? чья?).
  4. Дательный падеж соответствует слову в роли косвенного дополнения (кому? чему?).
  5. Предложный падеж указывает, где происходит действие.
  6. Творительный падеж используется, чтобы выразить, при помощи чего или чем производится действие.
  7. Звательный падеж используется при обращении к человеку, животному или предмету.

ВИНИТЕЛЬНЫЙ ПАДЕЖ ( kogo ? с o ?) ед. ч. Существительных

literatur ę – литературу

Формы с окончанием -ę, — это вин. падеж слов на -а, — i :

Единственное исключение представляет слово pani :

вин. падеж – panią

c р .: Zapraszamy panią nad morze.

Zapraszam koleżankę nad morze.

В словах мужского и женского родов на согласный и ср. рода вин. пад. совпадает с именительным, как и в русском языке. Это правило не касается одушевленных существительных мужского рода.

НАСТОЯЩЕЕ ВРЕМЯ ГЛАГОЛОВ ТИПА czyta ć ( III спряжение)

В первом и втором уроках вы уже познакомились с тремя формами глаголов этого спряжения. Теперь мы познакомимся с полным составом форм этих глаголов. Это самое простое спряжение польского языка, но оно необычно для нас, и поэтому требует особого внимания.

ТЕКСТЫ ДЛЯ ЧТЕНИЯ НА польскОМ языкЕ Методическое пособие для самостоятельной работы Ростов-на-Дону 2020 Введение

МИНИСТЕРСТВО ОБРАЗОВАНИЯ И НАУКИ

Федеральное государственное образовательное учреждение

высшего профессионального образования

«южный федеральный университет»

ТЕКСТЫ ДЛЯ ЧТЕНИЯ НА польскОМ языкЕ

Методическое пособие для самостоятельной работы

Пособие предназначено для студентов, изучающих польский язык по программе МИГО и имеет целью дополнить используемые учебники и пособия по польскому языку. Усвоение лексики и грамматики польского языка предполагается не путём заучивания правил, а через контекст и практическое применение форм живой речи.

Пособие представляет собой сборник текстов для чтения, снабжённых комментариями и заданиями. Тексты делятся на две части по тематическому принципу: первую составляют польские предания и легенды, вторую – современные сведения о стране и её жителях.

Такой подбор материалов для чтения продиктован стремлением познакомить учащихся с основами культуры народа, чей язык они изучают. Предания связаны с историей, с возникновением и названиями старейших польских городов. Сюжеты преданий, многие легендарные образы послужили – и до сих пор служат – основой для произведений литературы, живописи, скульптуры; находят широкий отклик в публицистике, рекламе и других сферах культуры современной Польши.

Тексты пособия различны по объёму и стилю. Это позволит привлечь внимание учащихся при переводе к лексике и стилю изложения каждой истории. Все тексты снабжены кратким словариком с комментариями и заданиями, предполагающими понимание или изложение содержания.

Kilka legend polskich

Legenda o Lechu, Czechu i Rusie

Trzej bracia: Lech, Czech i Rus – mówi legenda – niegdy wyruszyli w świat, bo nie chcieli sobie wchodzić na drogę. Rus powędrował na wschód, gdzie leżaly olbrzymie puszcze pełne dzikiego zwierza. Czech wyruszył na południe, za góry, bo tam było znacznie ciepliej. Lech pożegnał młodszego brata Czecha i odjechał od niego dalej z drużyną. Po tym przebywszy góry dzielące niniejszą Polskę od Czech znalazł kraj bardzo rozległy, obfity w lasy pełne zwierza, żyzne pola, rzeki i jeziora pełne wszelkiej ryby. Gdzieś tu postanowił szukać miejsca, by osiąść na zawsze.

Zmięczona była drużyna Lecha długą wędrówką.Tyle dni już szli, by znaleźć najlepsze miejsce na założenie grodu. Pewnego wieczora odpoczywali pod wiekowymi dębami na skraju rozległej rowniny. Część wojów legła w cieniu, część poiła konie, część przygotowywała coś do jedzenia. Od rozpalonych ognisk szedł zapach dymu i pieczonego mięsa. Lech stał na skraju puszczy, patrzył wokół i zamyślił się głęboko. Może wspominał braci Czecha i Rusa, z którymi rozstał się niedawno? A może rozważał, czy by nie zostać właśnie tu, na tej rowninie z jeziorami i puszczami? Lecz ziemi, na której mają się rodzić ich dzieci i wnuki, nie wybiera się pochopnie. Może więc są ziemie piękniejsze, bogatsze, bezpieczniejsze?

Nagle ptak nieznany pojawił się nad jego głową w bezchmurnym niebie. Połyskiwał wielkimi białymi skrzydłami. Potem sfrunął na potężne drzewo na niewielkim wzgorzu. Lech, zaciekawiony ptakiem i jego dziwnym lotem, zbliżył się do tamtego dęba i ujrzał na nim gniazdo wielkie z białymi pisklętami. Białopióry orzeł przysiadł na skraju gniazda i je karmił.

Ożywił się Lech , rozchmurzyło się jego czoło i przywołał wojów do siebie. A gdy przy nim stanęli, powiedział: „ Tu zostaniemy. To urocze miejsce będzie naszym gniazdem, a ten biały ptak – naszym znakiem. A gród, który tu założymy, Gniezdnem nazwiemy.” Głośnym „hura!” powitali wojowie to postanowienie.

W ten sposób biały orzeł stał się godłem na ziemi Lecha i tak potem doszło do powstania grodu, a potem miasta, później Gnieznem zwanego, pierwszej stolicy państwa Polskiego.

Opracowano przez W. Minasowa

co ś do jedzenia – что- нибудь поесть

czy by nie zostać – не остаться ли

dziwny – странный, удивительный

gdzie ś – где- то, где- нибудь

godło – девиз; эмблема, символ, герб; g.państwowe – государственный герб

gród — ист. укреплённое поселение, город, поэт. град

mają się rodzić – должны родиться, будут рождены

na południe – на юг

niegdy – когда-то, некогда

obfity w co – обильный, богатый чем

olbrzymi – огромный (=ogromny)

pewien – один, какой-то, некоторый; pewnego wieczora – однажды вечером

połyskiwać – поблёскивать, сверкать (=błyszczeć)

po wędrować — от правиться, ср.: wędrować — странствовать, направляться

powstanie – cущ. от глаг. powstać — возникнуть, образоваться, создаться

pożegnać kogo – попрощаться с кем

przebywszy góry – перевалив горы

rozważać – взвешивать, обдумывать

sfrunąć – спорхнуть,слететь, ср.:frunąć – вспорхнуть, взлететь

stał — форма глаг. stać (стоять), ср.дальше: stanąć – (в)стать

stać się – произойти, случиться

uroczy – прелестный, очаровательный; ср.:urok — очарование, обаяние, прелесть

wchodzić (włazić) sobie w drogę – становиться друг другу поперёк дороги

wy ruszyć – от правиться, ср.:ruszyć — тронуться, двинуться

żyzny – плодородный, урожайный

Задание для самостоятельной работы: прочтите и переведите текст, используя словарь и комментарии. Перескажите содержание, опираясь на вопросы:

Co to za bracia z legendy? Jakie narody oni symbolizują?

Po co wyruszyli w świat?

Dokąd powędrowali Rus i Czech?

Jaki kraj znalazł Lech po pożegnaniu z braćmi?

Co robiła drużyna Lecha pewnego wieczora?

Gdzie był Lech i kogo zobaczył w niebie?

Co ujrzał na dębie?

Co powiedział Lech swojej drużynie?

Jak nazywała się pierwsza stolica państwa Polskiego?

Jakie godło państwowe ma Polska i dlaczego?

O nazwie Warszawa

Istnieje kilka legend o powstaniu tej nazwy.

Wiadomo jest podanie gminne między ludem, że w miejscu, gdzie teraz stoi miasto Warszawa, były przedtem rozległe puszcze w zwierzynę obfite. Król polski imieniem Kazimierz często w nich polował. Polując raz zabłąkał się od swego dworu, a szukając schronienia, w którym by odpoczął, spostrzegł lepiankę. W niej zastał matkę, która świeżo bliźnięta na świat wydała: syneczka i córeczkę. Ten dobry monarcha trzymał jej dzieci do chrztu. Jedno nazwał on Wars, drugie Sawa. Nie szczędził swoich łask dla biednej rodziny, i szczodrością jego wkrótce dla siebie wygodniejsze miesz-kanie wzniosła. Wzgłędy, jakich doznawali, i spływające na nich dostatki to sprawiły, że wnet i inni koło nich gnieździć się zaczęli. Tak powstało miasto, które od tych bliźniąt Warszawą nazwane zostało.

W książkach można znaleźć i inne legendy o tych dwóch imionach. Jedna z nich mówi, że w pradawnych czasach nad Wisłą stał domek rybaka Warsa. Syrena przed wiekami pływała w falach Wisły, czarując wszystkich swoim śpiewem. Syrena ta miała na imię Szawa. Wars zakochał się w Szawę, wyłowił ją z Wisły i ożenił się z nią. Mieli oni dwanaście synów. Później w pięknym miejscu, gdzie stał ich domek, wyrosło mia-sto, któremu imię dano Warszawa. Postać zaś syreny widzimy na godle Warszawy.

Pomiędzy rybakami warszawskimi i flisakami inne krążyło podanie o począt-kach nazwania Warszawy.

Bliżej mostu na wzgórzu, nad brzegiem Wisły, mieszkała przed laty uboga niewiasta imieniem Ewa. Oczekiwała od pierwszej wody ze skowronkiem przybycia flisów z góry rzeki i miała zawsze gotowe sytne i smaczne dla nich potrawy. Trzeba było tylko do ognia przystawić. Dlatego każdy retman z dala nawoływał:

— Warz, Ewo! Warz, Ewo!

I tak często te słowa brzmiały, że z tego zrobiła się nazwa Warszawa.

To są podania ludowe, a co do historii, nazwa obecnej stolicy Polski w najstarszej wersji brzmiała: Warszewa — i tak jeszcze do początków 16 wieku. Przyrostek — ew-(Warsz- ew -a) oznaczał, że osada należy do osoby, której imię tam nazwano, a więc do Warsza (podobnie powstały nazwy Magnusz ew , Domani ew o). Warsz to imię skrócone od pełnego Warcisław czyli Wrocisław , życzącego noworodkowi, by wrócił rodowi sławę. To imię wówczas było popularne wśród przedstawicieli rodu Rawów (□ Rawiczów, Rawitów). Do tego Warsza należała wieś, na północ od której w końcu 13 wieku odbudowano gród. Wokół grodu powstała osada, którą nazwano też Warszewą. Już w 14 wieku pojawia się nowe brzmienie (obok starego): Warsz o wa, bo nazw na – owa było więcej. Dlatego i nazwa łacińska stolicy Polaków jest: Varsovia .

Forma ostateczna Warsz a wa powstała, żeby uniknąć dialektyzmu. W mazowieckiej wymowie dialektycznej do końca 15 wieku literackie a zastępowano przez e po spółgłoskach miękkich: jepko zamiast jabłko , wiedro zamiast wiadro itd. Później gwarowe formy zaczęto poprawiać, dlatego i w nazwie stolicy księstwa mazowieckiego Warsz e wa e poprawiono na a. Forma Warszawa upowszechniła się w 16 wieku.

A skojarzenia nazwy z postaciami Warsa i Sawy czy rybackim zawołaniem: ”Warz, Ewo!”są tylko legendami.

Opracowano przez W. Minasowa

brzmieć – звучать, ср.: brzmienie — звучание

co do czego – что касается чего

dialektyczny – диалектный, ср.:dialekt – диалект, наречие (□ gwara)

doznawać wzgłędów – пользоваться расположением, благосклонностью (□ cieszyć się wzdłędami)

flisak – сплавщик леса, плотогон (□ устар. flis)

gminny – уст. народный, простонародный

godło – девиз; эмблема, символ, герб; g.państwowe – государственный герб

gród – ист. укреплённое поселение, город, поэт. град

księstwo – княжество, ср.: książe, księcia – князь

lud – народ (простой), люд

ludowy – народный, ср.: narodowy(национальный)

mazowiecki – мазовецкий, относящийся к Мазовии (Mazowsze), области Польши

mieszkanie – зд.: жилище

nie szczędzić łask dla kogo – не скупиться на милости кому

niewiasta – книжн. женщина (□ kobieta)

obfity w co – обильный, богатый чем

od pierwszej wody ze skowronkiem –«от первой воды с жаворонком», т.е. с ранней весны

odbudowano – безличное сказуемое от глаг. odbudować, на русский язык переводится неопределённо-личным «отстроили», ср. дальше в тексте: nazwano, zastępowano, poprawiono, zaczęto

po danie – пре дание, сказание (□ opowieść)

potrawa – кушанье, блюдо

przyrostek – грам. суффикс

retman – старший плотовщик

skojarzenie – ассоциация, связь

skrócony – сокращённый, ср.:krótki — короткий

spływające dostatki(мн.) – растущий достаток

sp ół głoska — грам. согласная, ср.: samo głoska — гласная

stał — форма глаг. stać (стоять)

trzymać do chrztu – быть крёстным(-ой) ребёнка, ср.:chrzest, chrztu – крещение

ubogi – бедный (□ biedny)

warz! – повелит. форма от глаг. warzyć — варить

więcej – сравнит. степень наречия dużo

wówczas – тогда, в то время

wydać na świat – произвести на свет

wygodniejszy — сравнит. степень прилагательного wygodny — удобный

zabłąkać się – забрести, случайно попасть, ср. рус. диал.: заблукать

za kochać się w kogo – в любиться в кого

zastępować przez co – заменять, замещать чем

Задания для самостоятельной работы:

1 — прочтите и переведите текст, используя словарь и комментарии. Перескажите содержание, опираясь на вопросы:

Ile jest legend o powstaniu nazwy Warszawa?

Co mówi podanie o polowaniu króla Kazimierza?

Jak nazwano chrzcone przez króla bliźnięta?

Co mówi się o rybaku i jego żonie-syrenie?

O kim opowiadają podania flisaków z Wisły?

Co krzyczeli co dzień tej Ewie?

Jak brzmiała najstarsza wersja nazwy obecnej stolicy Polski?

Do kogo należała ta dawna osada ?

Jak brzmi nazwa łacińska stolicy Polaków?

Dlaczego zmieniło się słowo Warszewa ?

2 – Напишите историю/легенду, связанную с названием Вашего города/посёлка (200 слов).

3 – Опишите экскурсию для друзей по Вашему городу/посёлку, какую провели бы Вы (200 слов).

Artur Oppman — pseud. Or-Ot (1867-1931) – известный поэт и публицист поколения Молодой Польши (эпохи расцвета польского модернизма, неоромантизма), прославился как собиратель и певец истории Варшавы.

(…)Tam, gdzie dziś nad samym prawie wybrzeżem Wisły, poniżej starożytnych kamienic Starego Miasta, rozciąga się ulica, Bugaj zwana, przed wielu, wielu laty szumiał las zielony, odwieczny.

W lesie tym, z pagórka wznoszącego się nad rzeką, tryskało źródło, i rozlewało się w głęboki, bystro płynący potok.

Nad potokiem rosły białokore brzozy, wierzby pokrzywione maczały w nim długie gałęzie, kwitnęły polne róże i niezapominajki haftowały niebieskimi kwiatkami zielony traw kobierzec. W tym to potoku mieszkała właśnie syrena.

Była piękna, pogodna noc miesięczna. Srebrzysta pełnia żeglowała przez błękitne, usiane gwiazdami niebo i przyglądała się ziemi uśpionej, lasowi i źródłu.

Ale w lesie nie wszyscy spali.

Zza brzóz i wierzb, stojących nad potokiem, widać było trzy skulone postacie. Przycupnęły one wśród krzaków gęstych i ciekawymi oczyma spozierały w wodę potoku, mieniącą się srebrzyście od blasków tarczy miesięcznej. Byli to dwaj rybacy, Szymon i Mateusz i pustelnik, ojciec Barnaba.

Nagle z wody wynurzyła się przecudna postać. Była to dziewica nadziemskiej urody: w świetle miesięcznym widać ją było doskonale. Miała długie, kruczoczarne włosy, pierścieniami spływające na białą, jak z marmuru wyrzeźbioną szyję: szafirowe jej oczy, wzniesione ku pełni, patrzyły dziwnie przejmująco i smutno, a ozdobiona lekkim rumieńcem twarzyczka takim tchnęła czarodziejskim urokiem, że przyglądającym się jej rybakom aż serca zamarły ze wzruszenia.

Syrena chwilę trwała w milczeniu, zapatrzona w niebo i gwiazdy — i oto w ciszy tej czarownej nocy zadźwięczał śpiew tak piękny, tak kryształowo czysty, że zdawało się, iż i księżyc, i gwiazd miliony, i ziemia i niebo zasłuchały się w niego do niepamięci.

Wtem z krzaku, cicho, bez szelestu, wyskoczyły owe trzy postacie — i nie tak szybko rzuca się ryś drapieżny na przebiegającą łanię, jak oni rzucili się na syrenę, skrępowali ją powrósłem, z witek wierzbowych splecionym, i wyciągnęli z wody na murawę.

Próżno się szamotała nieszczęsna, próżno ich ludzkim a cudnym głosem zaklinała. Głos ten wzruszyć ich nie mógł, gdyż, wedle rady ojca Barnaby uszy mieli woskiem szczelnie zatkane.

— Co teraz począć? Co z nią począć ? — jęli się pytać obaj rybacy zdyszanym gorączkowym głosem.

— Co począć ? — rzeknie pustelnik — Poczekajcie zaraz wam powiem. — Nim ją do Jego Miłości księcia na Czersku zawieziem, a wieźć przecież nie będziemy po nocy, zamkniemy syrenę w oborze, a pilnować jej będzie Staszek , pastuch gromadzkiego bydła. Skoro świt zaś, wóz drabiniasty sianem wymościm i jazda do Czerska! Dobrze mówię? — Dobrze mówicie, ojcze Barnabo, mądrze mówicie!

Miesiąc świecił tuż nad polanką, gdzie rybacy złożyli skrępowaną syrenę, i widać ją było wybornie. Do pasa była to, jak się już rzekło, panna nad podziw urodziwa, od pasa zasię ryba srebrzystą łuską błyszcząca. Leżała biedna bez ruchu, z zawartymi cudnymi oczami, ręce wzdłuż ciała spuściwszy, i tylko rybi ogon, długi a giętki, uderzał kiedy niekiedy o ziemię, zupełnie jak u wyjętego z wody karpia lub szczupaka.

Czas nam w drogę — powiedział pustelnik — bierzcie ją ! Szymon i Mateusz dźwignęli syrenę i ponieśli ją w stronę wioski.

Otwieraj no co prędzej! Cóż to! Zarżnęli cię zbóje, że się nie ruszasz?

Nie gramol się gamoniu! Skorzej! Skorzej! (. )

Wszelki duch Pana Boga chwali! A czego to chceta, ojcze Barnabo, i wy, Szymonie i Mateuszu?

Cichaj syrena! O, widzisz? Syrena! Złapaliśmy ją. Niechaj tu poleży do rana! O świcie do Czerska ją zawieziem, do księcia!

Syrena! Jezusie, Maryjo! Prawda! Jakaż ona śliczna!

Nie prawiłbyś byle czego! Śliczna! Czarownica, wiadomo! Taka ci najcudniejszą postać przybierze, aby tym łacniej otumanić chrześcijańską duszę.

Boże miły! Prawdę mówicie? To ona chrześcijańskie dusze tumani? I cóż ja mam z nią zrobić?

Pilnować do zorzy! Ale pilnuj bez ustanku. Nie zdrzemnij się.
Uważaj, żeby postronków nie zerwała, bo ucieknie (. ).

Staszek został sam na sam z syreną. Leżała ona pod ścianą obory, na wprost jednego z otworów okiennych, w przeciwległej ścianie wyciętych, a Staszek siadł na przeciwko i tak, jak mu rozkazali, patrzył w nią bacznie i oczu z dziwowiska nie spuszczał.

Miesiąc świecił w ten otwór ścienny mocnym blaskiem i osrebrzał cudną twarzyczkę syreny, w której to twarzyczce jaśniały, jak gwiazdy modre, wilgotne od łez, przesmutne oczy.

I nie cniło się Staszkowi spozierać tak nieustannie na syrenę, bo nigdy, nigdy, jako zywo, nie widział podobnie urodziwego lica i źrenic równie pięknych, głębokich, przepastnych i czaru zaziemskiego pełnych.

I nagłe — syrena spojrzała na Staszka swymi czarodziejskimi oczami, uniosła przepiękną, opierścienioną zwojami czarnych włosów główkę, otworzyła koralowe usteczka i zaśpiewała.

Zaśpiewała jakąś piosenkę bez słów, piosenkę tak cudną, że drzewa za oborą przestały szumieć, a krowy łby ciężkie od żłobów zwróciły w jej stronę, żuć przestały i zasłuchały się w oszałamiającą pieśń syreny.

Staszek był na wpół przytomny. Jak żyje nie słyszał nic podobnego. Śpiew syreny grał na jego sercu tak, jak gra wiosna na sercu każdego człowieka. Uczuł, że dzieje się z nim coś dziwnego, że jest jakiś lepszy, jakiś mądrzejszy, że otwierają się przed nim światy, o których nigdy dotychczas nie pomyślał, światy pełne aniołów i cudów.

A syrena nagle spojrzała wprost w oczy Staszka i rzekła: — Rozwiąż mnie!

Nie zawahał się ani na chwilę. Podszedł ku syrenie i kozikiem rozciął krępujące ją postronki.

A dziwowisko ślicznymi rączkami objęło go za szyję i szepnęło: — Otwórz wrota i chodź za mną. Usłuchał. Otworzył wrota na ścieżaj i czekał, co się stanie.

Nie czekał długo. Syrena uniosła się ze słomy, na której leżała, i skacząc na swoim rybim ogonie, przeszła przez wrota i skierowała się w stronę Wisły.

Szła i śpiewała. Krowy wyciągnęły za nią łby i poczęły ryczeć żałośnie, drzewa szumiały do wtóru piosence syreniej, a szumiały tak smutnie, aż niebo drobnymi łzami sypać jęło i zachmurzyło się ponuro.

A Staszek, jak urzeczony, szedł za nią, szedł za nią, bez woli i bez myśli.

Ustał deszcz, wybłysnęło słońce: z chałup wychodzili ludzie i ze zdumieniem patrzyli na widok tak nadzwyczajny. A syrena szła i śpiewała.

A gdy już była tuż, tuż nad brzegiem Wisły, odwróciła się, spojrzała ku wiosce, i zawołała na głos cały:

-Kochałam cię, ty brzegu wiślany, kochałam was, ludzie prości i serca dobrego, byłam waszą pieśnią, waszym czarem życia!

Czemuż wzięliście mnie w niewolę, czemuż chcieliście, abym w pętach, w więzieniu na rozkaz książęcy śpiewała?

Śpiewałam wam, ludzie prości, ludzie serca cichego i dobrego, ale na rozkaz śpiewać nie chcę i nie będę.

Wolę skryć się na wieki w fale wiślane, wolę zniknąć sprzed waszych oczu i tylko szumem rzeki do was przemawiać.

A gdy przyjdą czasy ciężkie i twarde, czasy, o których nie śni się ani wam, ani dzieciom i wnukom dzieci waszych śnić się jeszcze nie będzie, wtedy, w lata krzywdy i klęski, szum fal wiślanych śpiewać będzie potomkom waszym o nadziei, o sile, o zwycięstwie.

A tu tymczasem pędem od wioski lecą ku brzegowi obaj rybacy i pustelnik stary i krzyczą:

— Łapaj, trzymaj, nie puszczaj!

Ale, nie puszczaj?

Już ci syrena chlup! do wody, a za nią w te pędy Staszek. Skoczył. Wychynął z rzeki, rozejrzał się dokoła, zawołał:

Minęły lata i wieki. Na miejscu wioski — miasto powstało, ludne, bogate, warowne. A miasto owo, później stolica, na pamiątkę dziwnej przygody z syreną wzięło ją za godło swoje i godło to po dzień dzisiejszy widnieje na Ratuszu Warszawy.

bacznie – бдительно, зорко

był na wpół przytomny – был в полубессознательном состоянии; едва сознавал себя

Co teraz począć? – Что теперь делать?

co ż – что же , ср. дальше: tu ż – тут же , czemu ż – почему же

dźwignąć – поднять (с трудом)

gamoń – разг. растяпа, разиня (□ gamajda, gapa, fujara и т.д.)

gdyż □ dlatego że

gromadzki – громадский, общинный, сельский, ср.:gromada – громада ( единица адм.-террит.деления в Польше )

iż □ że, iże, jeże

jąć się – взяться за что-либо, приняться за что-либо

kiedy niekiedy – время от времени, иногда

klęska – поражение; бедствие, несчастье

kozik – перочинный ножик (в деревянной оправе)

kruczoczarny(kruk-ворон+czarny) – чёрный как вороново крыло

krzywda – несправедливость, обида, зло

księcia – форма слова książe – князь, ср.дальше: książęcy – княжий, княжеский

księżyc – месяц — о луне (□ уст.,обл.,поэтич. miesiąc)

łacniej – сравнит. степень уст. наречия łacno□ łacnie – легко, без труда (□ łatwo)

lepszy – сравнит. степень прилагательного dobry

mieniący się – переменчивый

modry – тёмно-голубой, ср.:modrak – обл. василёк

na rozkaz – по приказу

na ścieżaj – уст.,обл. настежь

nadzwy czajny – необы чайный, необычный

nie cniło się – обл. не тошно было

nie gramol się – презр. не копайся, не ковыряйся

Nie prawiłbyś byle czego! – разг. Не нёс бы ты абы чего!

Otwieraj no co prędzej! – Отворяй- ка поскорее!

pełnia – полная луна

pędem – очень быстро, стремительно, бегом; ср. дальше:w te pędy – разг. мигом

postać – образ, персонаж, личность, фигура

powrósło – жгут (соломенный и т.п.), перевясло

przejmująco – проникновенно, трогательно

przepastny – бездонный (□ przepaścisty), ср.: przepaść – пропасть, бездна

pustelnik – отшельник, пустынник

rozciągać się – простираться, растягиваться

rzuc a ć (się) – брос а ть(ся); ср. дальше:rzuc i ć (się) — брос и ть(ся)

skulić się – съёжиться, скорчиться, ср.:kula — шарик

szafirowy – сапфировый, перен. синий

szczelnie – герметически, плотно, наглухо, ср.:szczelina – щель, трещина

tryskać – брызгать, бить фонтаном

unieść (się) – поднять(ся)

urodziwa – обл. красивая, пригожая (□ ładna), ср.: uroda – красота, статность

urok – очарование, обаяние, прелесть

usiane gwiazdami niebo – усеянное звёздами небо

u stać – пере стать, прекратиться

uśpić – усыпить, убаюкать

wioska □ mała wieś

wóz drabiniasty – телега с решёткой по бокам, ср.:drabina — стремянка

wybornie – отлично, превосходно

z bój – раз бойник (□ zbojca, bandyta)

żeglować – плыть под парусами; парить

żłób – ясли, кормушка

źrenica – зрачок, поэт. зеница

Задания для самостоятельной работы:

1- прочтите и переведите текст, используя словарь и комментарии. Перескажите содержание, опираясь на вопросы:

Co było przed wielu laty na miejscu Starego Miasta Warszawy?

Gdzie mieszkała syrena?

Kto i w jaki sposób złapał syrenę?

Co to była za dziwna postać?

Gdzie i z kim zostawiono to dziwowisko do rana?

Dlaczego Staszek zwolnił syrenę?

Dlaczego syrena woliła skryć się na wieki w fale wiślane?

Czym była ona dla ludzi?

Co się zdarzyło ze Staszkiem?

Dlaczego miasto Warszawa do dziś nazywa się często Syreni gród ?

2 – подберите соответствующее толкование (справа) для каждого слова из прочтённого текста (слева), покажите это нужной буквой в начале строки:

A) coś niezwykłego, niezwykle pięknego

B) szkoda moralna, fizyczna lub materialna, wyrządzona komuś

C) duży, pętrowy dom z kamienia

D) wzniesienie wody, powstające na skutek działania wiatru

E) miejsce trochę wzniesione nad otaczającym terenem

F) osoba, figura, sylwetka

G) człowiek, który oddalił się od ludzi, żeby myśleć o boskim

H) sukces w walce, zadanie klęski nieprzyjacielowi

I) miejsce, z którego wypływa spod ziemi woda

J) polecenie wykonania czegoś skierowane do kogoś, kto to polecenie musi spełnić

K) zdolność do świadomego i celowego wykonywania pewnych czynności, zdolność dokonywania wyboru

L) pojazd ciągnięty przez konie, służący do przewożenia czegoś

Studnia trzech braci

Jeśli będziecie kiedyś w Cieszynie, to idźcie koniecznie na ulicę Trzech Braci i obejrzyjcie Bracką Studnię. Studnia ma ozdobny spiczasty daszek wsparty na kolumnach. Jest to bardzo stara studnia, starsza od miasta Cieszyna. Starzy ludzie tak o niej opowiadają:

Dawno, bardzo dawno temu na miejscu, gdzie teraz stoi miasto Cieszyn, był wielki las. Pewnego razu przyjechali do tej ogromnej dzikiej puszczy trzej bracia: Bolko, Leszko i Cieszko.

— Jeszcze tutaj nie byliśmy – powiedział Bolko.

— I wygłąda na to, że nie było tu przed nami żadnego człowieka – dodał Leszko.

— No to może urządzimy polowanie! – zawołał Cieszko.

Nie trzeba było braciom tego powtarzać, bo wszyscy badzo lubili polowania. Wsiedli na konie i popędzili w las. Przez krótki czas jechali razem, lecz Bolko już po paru chwilach ujrzał wspaniałego jelienia, Leszko – wielkiego dzika, a Cieszko – olbrzymiego brunatnego niedźwiedzia. Każdy z braci pojechał za swoją zwierzyną: Bolko na północ, Leszko na południe, a Cieszko na wschód. Polowanie było badzo trudne, ale trzej bracia nie bali się żadnych przeszkód. Jak łdugo trwała gonitwa, nie wiem, bo nie było przy tym zdarzeniu ani mnie, ani mojego dziadka, ani nawet pra- dziadka. Ale Bolko, Leszko i Cieszko musieli bardzo długo polować na jelienia, dzika i niedźwiedzia. I podobno wcale ich nie upolowali.

Wreszcie zaczął zapadać zmrok i zrobił się wieczór. Dopiero wtedy każdy z braci zaczął szukać pozostałych. Każdy był w innym miejscu puszczy – jeden na północy, drugi na południu, trzeci na wschodzie. I każdy był zupełnie sam. Zaczęli się wołać: Hop! hop! i trąbić na myśliwskich rogach. I tak się szukali aż do rana. A wokół puszcza ryczała, kwiczała, kumkała i piszczała głosami wszystkich dzikich zwierząt, jakie w niej mieszkały. Dopiero nad ranem, kiedy w puszczy jest najciszej, bracia usłyszeli głosy rogów. I tak znaleźli się. Spotkali się przy czystym źródle.

— Ach, Leszko, Cieszko, jak się cieszę, że was znalazłem — zawołał Bolko.

— Ach, kochany Bolko, i ja się bardzo cieszę – zawołał Leszko.

— Ja też się bardzo cieszę, bracia! – zawołał Cieszko radośnie.

Tak się cieszyli, tak się cieszyli, że na pamiątkę tej radości założyli gród i nazwali go Cieszynem.*

* WedługA.Madeja, B.Morcinek Polski mniej obcy , Katowice, 2007.

daszek □ dach małego budynku

polowanie – охота (на зверя), ср.: polować – охотиться, u polować – добыть (на охоте), затравить, убить, поймать

żaden – ни один, никакой

gonitwa – погоня, преследование, травля

dzik – дикий кабан

dopiero – (всего) лишь, едва, только

północ – полночь; север; południe – полдень; юг; wschód –восход; восток; zachód – закат; запад

myśliwski – охотничий, ср.: myśliwy, ego – охотник

ryczeć – реветь, рыкать, мычать

kwiczeć – визжать (о свинье, лошади)

brunatny – коричневый, бурый (о медведе)

(po)pędzić – (по)мчаться, (по)нестись

przeszkoda – препятствие, помеха

zapada zmrok – спускаются сумерки

Задания для самостоятельной работы:

1- прочтите и переведите текст, используя словарь и комментарии. Перескажите содержание, опираясь на вопросы:

1. Gdzie i odkąd znajduje się Bracka Studnia?

2. Do czego przyjechało trzech braci?

3. Co oni tam urządzili?

4. Kogo ujrzeli wkrótce?

5. Czy polowali razem?

6. Czy upolowali kogoś?

7. Jak szukali siebie wieczorem?

8. Co się robiło przez całą noc?

9. Jakie pochodzenie ma podobnie nazwa Cieszyn ?

2 – Напишите историю/легенду, связанную с названием Вашего города/посёлка (200 слов).

3 – Опишите экскурсию для друзей по Вашему городу/посёлку, какую провели бы Вы (200 слов).

Coś oPolsce i Polakach

Steffen M ö ller – телеведущий, актёр кабаре, писатель из Германии, живущий и работающий в Польше. Автор популярной книги „Polska da się lubić. Mój prywatny przewodnik po Polsce i Polakach”, интересной взглядом на Польшу как бы со стороны.

Gdy jestem w Niemczech, najbardziej tęsknię za polską grzecznością. Od momentu, kiedy ją poznałem, czuję się w swojej ojczyźnie jak wśród buszmenów.

Szczególnie podziwiam umiejętność przekazywania przykrych informacji. Eufemizmy górą! Wszyscy, nawet recepcjonistki, rejestratorki i sekretarki potrafią owijać w bawełnę nieprzyjemne wiadomości. Kiedyś w przychodni poprosiłem jedną z tych uprzejmych pań o to, żebym mógł sam dostarczyć wyniki badań krwi do specjalisty. Nie zgodziła się. W Niemczech usłyszałbym:

— To nie pańska sprawa.

A w Polsce brzmiało to tak:

— Przepraszam, ale to jak gdyby nie leży w pańskiej gestii.

W Warszawie nawet znani fotografowie, gdy wchodzę do studia, na powitanie wstają z fotela, a w dodatku zwracają się do mnie per „pan». Nie jestem pewien, czy wielcy artyści w Berlinie fatygują się tak samo.

Pewnego razu po występie dla Polaków z Zurychu staliśmy w dużej grupie. Jakaś pani opowiadała anegdotkę, a gdy skończyła, powiedziała do mężczyzny, który stał za nią:

— Przepraszam, że odwróciłam się do pana plecami, ale tu jest tak mało miejsca.

Sekretarka, która chce zmusić leniwego szefa do pracy, nie powie mu wprost: „Szefie, jazda do roboty», ale szepnie: „Chyba moglibyśmy już powolutku zaczynać».

Słowo „powolutku» jest w ogóle często używanym eufemizmem. Oczywiście nie wolno traktować go dosłownie. Tak naprawdę oznacza: „Zróbmy to w ciągu najbliższych 30 sekund».

Przeciwieństwem „powolutku» jest „sekunda» albo „sekundeczka», która w rzeczywistości oznacza: „Najwcześniej za dziesięć minut».

Bawi mnie konkurs grzeczności, w którym biorą udział wszyscy mężczyźni, kto ma pierwszy przejść przez drzwi. Lubię tę grę, a przed niektórymi drzwiami spędzałem całe godziny, przepuszczając innych mężczyzn.

Obowiązkowe jest również nieustanne „dziękuję», mówione na przykład po wspólnym obiedzie. W barze mlecznym usłyszałem „dziękuję» od nieznajomego, który jadł przy tym samym stole, ale wcześniej skończył i wstał pierwszy. Pomyślałem sobie: „Za co on mi dziękuje? Może chce zasugerować, że byłem nudnym towarzyszem?».

Tak samo zdziwiłem się w windzie. Urocza dziewczyna, która jechała ze mną windą, gdy wysiadała, powiedziała: „dziękuję». Zbaraniałem kompletnie. Za co ona mi podziękowała? Za to, że jej nie zgwałciłem, choć była świetna okazja?

Można oczywiście uważać polską grzeczność za nic niewarte konwenanse. Lecz po wielu latach pobytu w Polsce wolę złudną fałszywą grzeczność od bezlitosnej szczerości. Tak jak wolę ornamenty stalinowskiej architektury od nowoczesnych centrów handlowych.

bawi mnie …– меня смешит…

fatygować się – беспокоиться, хлопотать

grzeczność – вежливость, любезность

jazda do roboty! – марш на работу!

konwenanse (мн.) – правила хорошего тона, этикет

na powitanie – для приветствия

najwcześniej za dziesięć minut – не раньше, чем через десять минут

owijać w bawełnę – «заворачивать в вату», т.е.говорить обиняками, не напрямую

potrafić – суметь, уметь

powolutku – понемножку, потихоньку

recepcjonistka – служащая в бюро приёма (в гостинице)

uprzejmy – вежливый, любезный, учтивый (□ grzeczny)

uroczy – очаровательный, прелестный, ср.:urok — обаяние, очарование, прелесть

wyniki badań – результаты анализов

zasugerować – внушить, подсказать

zbaraniałem kompletnie – я «полностью превратился в барана», т.е. остолбенел złudny – обманчивый, иллюзорный

zmusić do pracy – заставить работать

Задание для самостоятельной работы: прочтите и переведите текст, укажите, верно (В) или неверно (Н) каждое из приведённых ниже утверждений о содержании текста.

Sławni fotografowie z Berlina zawsze wstają żeby powitać gościa. В/Н

Steffena irytuje zwyczaj przepuszczania innych mężczyzn w drzwiach. В/Н

Polskie sekretarki używają bardzo poetyckiego języka. В/Н

„Powolutku» to znaczy mniej więcej za 30 minut. В/Н

Słowa „powolutku» i „sekunda» to antonimy. В/Н

Wstając od stołu, mówimy „dziękuję» nawet ludziom, których nie znamy. В/Н

Steffen uważa, że Niemcy są lepiej wychowani niż Polacy. В/Н

Jednocześnie sądzi, że polskiej grzeczności brakuje czasem autentyczności. В/Н

Polacy nie lubią eufemizmów. В/Н

Steffen pierwszy skończył obiad w barze mlecznym. В/Н

Rozśmieszył go zwyczaj mówienia „dziękuję» przy wysiadaniu z windy. В/Н

W Polsce stałem się przesądny. Chociaż uważałem się za człowieka oświeconego, nie mogłem się oprzeć. Przesądów w Polsce jest całe multum, w odróżnieniu od garstki niemieckich (piątek trzynastego, czarny kot i na tym pewnie koniec). A poza tym przesądy są tutaj ważnym elementem życia codziennego. Jest tak dlatego, że przesądy łączą się z rytualnymi gestami, słowami, które Polacy celebrują tak, jakby zależało od nich całe ich życie. Nie można tego uniknąć. Wystarczy przesądy POZNAĆ. Potem jeszcze dwa lub trzy razy się je zignoruje, a w końcu zaczyna się ich przestrzegać.

Kiedy dzisiaj komuś opowiadam, że nigdy nie byłem okradziony w Polsce, natychmiast odpukuję w niemalowane drewno. Kiedy przed występem w kabarecie ktoś życzy mi „powodzenia», odpowiadam: „Nie dziękuję», żeby nie mieć pecha. Nie stawiam torby na ziemi, żeby nie uciekły mi pieniądze. Kiedy kupuję kwiaty, zwracam uwagę na ich liczbę. Jest parzysta czy nieparzysta? Kiedy siadam przy stole, unikam krzesła przy rogu, ponieważ wiem, że „na rogu chwała Bogu», co oznacza, że będziesz w zakonie.

Niedawno moja mama przyjechała z Niemiec i chciała mnie objąć w drzwiach, krzyknąłem wtedy: „Mamo! Nie przez próg!».

Kiedy przygotowuję się do podróży i widzę, że czegoś zapomniałem, wracam
do domu i siadam na chwilę. Przestałem też gwizdać na planie filmowym, bo w

rezultacie film będzie wygwizdany w czasie premiery. Kiedy podczas próby muzycznej spadną mi na podłogę nuty, zanim je podniosę, muszę je najpierw przydepnąć.

Aktorowi na planie filmowym urwał się guzik od munduru. Po nakręceniu sceny aktor usiadł i zaczął przyszywać guzik. W czasie szycia cały czas trzymał w zębach nitkę. Kiedy zapytałem, dlaczego tak robi, odpowiedział: „Żeby mi talent nie uciekł przez usta!».

Skąd taka popularność przesądów w katolickim kraju, który w dodatku od XVIII wieku jest jednym z najbardziej oświeconych państw Europy? Teorie są różne. Na przykład angielski poeta William Blake tak powiedział o przesądach: „Nikt nigdy nie był przesądny, nie będąc jednocześnie człowiekiem prawdziwie religijnym».

Pewien starszy pan zapewniał mnie, że przed wojną Polacy nie byli tak

przesądni. Według niego to migracja ludzi ze wsi do miast zmieniła obyczaje.

Osobiście uważam, że przesądy i oświecenie są kolejną opozycją w polskim charakterze, ale niezbyt silną. Tak naprawdę Polacy nie są bardzo przesądni. Zachowują dystans i patrzą na sprawę trochę ironicznie. To raczej obyczaje — tak jak jedzenie nożem i widelcem albo mycie zębów.

Prawdziwą wiarę w przesądy widziałem w Rosji. W wielkim akademiku w Omsku, dozorczyni zabroniła mi gwizdać na klatce schodowej. Tym razem nie chodziło o premierę filmową. Sprawa była o wiele poważniejsza — gdybym gwizdał, zbiednieliby przeze mnie wszyscy mieszkańcy bloku.

blok – корпус (здание)

być w zakonie – быть священником или монахом; ср.: zakon – орден (монашеский)

celebrować – отправлять торжественное богослужение; перен. священнодействовать, торжественно исполнять (как обряд)

na planie filmowym – в кадре во время киносъёмки

o wiele — намного

odpukiwać w niemalowane drewno – стучать по некрашеному дереву

oprzeć się – воспротивиться чему , устоять перед чем

osobiście – лично, ср.: osoba — лицо

o świecony – про свещённый

poza tym – кроме того

przesąd – суеверие, предрассудок; ср. дальше:przesądny – суеверный

przestrzegać czego – соблюдать что , придерживаться чего

przydepnąć co – наступить на что

zanim – прежде чем, перед тем как, до того как

zignoruje się – безличное сказуемое от глаг. zignorować się на русский язык переводится обобщающим «проигнорируешь», ср. дальше в тексте: zaczyna się

Задания для самостоятельной работы:

1- прочтите и переведите текст, укажите, верно (В) или неверно (Н) каждое из приведённых ниже утверждений о содержании текста.

W Niemczech są przesądy związane z garstkami В/Н

Steffenowi ukradziono w Polsce niemalowane drewno В/Н

Steffen na słowo: „Powodzenia» mówi: „Nie dziękuję», żeby mieć sukces В/Н

Steffen kupuje zawsze parzystą liczbę kwiatów В/Н

Steffen chce być księdzem i dlatego siada przy rogu stołu В/Н

Kiedy Steffen zapomni czegoś, wraca do domu i gwiżdże В/Н

Aktor, który przyszywał guzik, trzymał w zębach igłę,

żeby mu talent nie uciekł В/Н

Polska jest krajem katolickim od XVIII wieku В/Н

Według starszego pana wieś zmieniła miasto В/Н

Steffen myśli, że Polacy są trochę ironiczni В/Н

Autor mówi o przesądach związanych z jedzeniem nożem i widelcem В/Н

Steffen nie mógł gwizdać w Omsku, żeby nie przynieść pecha mieszkańcom

2 – какие ещё суеверия ты знаешь, в которые верят в твоей стране?

а ) приносящие счастье ( przesądy przynoszące szczęście) ;

б ) приносящие несчастье( przesądy przynoszące pecha) ;

в) связанные с важными событиями, например, свадьба, экзамен и т.п.

3 – раздели следующие суеверия на позитивные и негативные, запиши их в две колонки:

Czarny kot, spotkanie kominiarza, piątek trzynastego, stłuczone lustro, życzenie powodzenia, odpukiwanie, czterolistna koniczyna, witanie się przez próg, wstawanie z łóżka lewą nogą, podkowa, siódemka.

4 — к суевериям в колонке А подбери объяснение из колонки Б:

a) przesąd ten wiąże się z wysokimi szubienicami. Zawieszenie sznura, potem usunięcie nieboszczyka wymagało użycia drabiny. Przejście pod nią zbliżało do śmierci.

b) ten stary zwyczaj wiąże się z opinią, że życzenie szczęścia za sprawą złośliwych bogów powoduje jego odwrotność — nieszczęście. Stąd bronimy się i mówimy często coś przykrego — np. „połamania pióra», licząc na przeciwny efekt.

c) odbicie w lustrze jest magiczną kopią tego, kto w nie patrzy, więc jego uszkodzenie oznacza skazę na duszy człowieka. Pod lustrem nie należy siadać, a zbite — sprzątać z zamkniętymi oczami.

4.Przejście pod drabiną

d) już w XIV wieku uważano, że to najgorszy dzień tygodnia. Według chrześcijan tego dnia Chrystus umarł na krzyżu. Trzynastka zawsze uchodziła za feralną, dlatego w tym dniu miesiąca, w dodatku w piątek, nie zaczyna się żadnej nowej sprawy. Nie należy w tym dniu kichać, zakładać nowej koszuli i kąpać się.

e) dawno temu czarownice nie rozstawały się z kotami. Pojawienie się (zwłaszcza czarnego) kota przed człowiekiem oznaczało diabelską chęć przecięcia mu drogi do kościoła, a więc jego więzi z Bogiem .

f) człowieka tego uważano za opiekuna ogniska domowego. Dawniej młoda para zamawiała sobie kominiarza, by czekał u wyjścia z kościoła. Najlepiej, gdy był ubrudzony sadzą. Na jego widok należy złapać się za guzik i pomyśleć życzenie. Jeśli potem spotkamy brodacza — życzenie się spełni; jeśli zakonnice lub kobietę w okularach -niestety nie!

Задания для самостоятельной работы:

1- от слов в скобках образуйте страдательные причастия (imiesłowy przymiotnikowe bierne) и употребите их в нужной форме:

Uniwersytet Warszawski został, . (założyć) w 1816 roku. Jego początki są . (związać) z działającymi wcześniej dwiema szkołami: Szkołą Prawa i Szkołą Lekarską. Car Rosji, a zarazem król Polski — Aleksander I — zezwolił na powołanie uniwersytetu . (złożyć) z pięciu wydziałów: Prawa i Administracji, Lekarskiego, Filozoficznego, Teologicznego, Nauk i Sztuk Pięknych. W 1831 r. po wybuchu powstania listopadowego uniwersytet został . (zlikwidować). W latach 1857 — 1869 działał jednak nadal jako polska uczelnia wyższa, od 1862 r. — pod nazwą Szkoła Główna. Jednak po wybuchu w styczniu 1863 r. kolejnego powstania Szkoła Główna została . (zamknąć). Chociaż istniała krótko, to jej działalność wywarła wielki wpływ na tworzącą się wówczas polską inteligencję. Po kilku latach (w 1870 r.) władze carskie zdecydowały, że zamiast Szkoły Głównej zostanie . (utworzyć) uczelnia z rosyjskim językiem wykładowym. Istniała ona do czasów I wojny światowej.

Uniwersytet Warszawski został . (przywrócić) do życia w 1915 r. W okresie II wojny światowej (1939 — 1945) uczelnia była. (zamknąć) przez niemieckich okupantów. Jednak życie naukowe nie zamarło. Została . (rozbudować) struktura tajnego nauczania, a zajęcia ze studentami profesorowie kontynuowali w prywatnych mieszkaniach. Uniwersytet wznowił działalność w roku 1945.

Dziś Uniwersytet Warszawski to szybko rozwijający się ośrodek naukowy i akademicki. Na osiemnastu wydziałach kształci się ponad 60 tysięcy studentów z Polski i z zagranicy.

2 – дополните текст, ответив на вопросы:

1) Co możemy dodać do tego tekstu ułożonego przez profesorów niniejszego UW? Dokąd została wywieźiona w czasach I wojny światowej ta uczelnia z rosyjskim językiem wykładowym?

Будущее время в польском языке. Урок 7/7. Польский язык для начинающих. Елена Шипилова.

Смотреть видео Будущее время в польском языке. Урок 7/7. Польский язык для начинающих. Елена Шипилова. онлайн, скачать на мобильный.

740 | 21
speakASAP — Елена Шипилова | 5 год. назад

https://speakasap.com/ru/pl/seven/7/ — Будущее время в польском языке. Урок 7/7. Польский язык для начинающих. Елена Шипилова.

Будущее время в русском языке мы также можем строить через различные приставки: пойду, покажу, запишу, закажу, выпишу и т.д.

Такой же принцип есть и в польском языке: у некоторых глаголов в будущем времени прибавляются приставки po- / pó-, za-, od-, przy-, wy-, z-, na- к формам настоящего времени:

pojadę (поеду), pójdę (пойду), zaniosę (занесу), odbiorę (заберу), przyjadę (приеду), wypiję (выпью), zrozumiem (пойму), narysuję (нарисую)

А можно будущее время выразить с помощью глагола быть в будущем времени
być в будущем времени + инфинитив

Pracować. Będę pracować. – Работать. Я буду работать.
Mieszkać. Będziesz tu mieszkać? – Жить. Будешь здесь жить?

Существует ещё одна очень распространённая в польском языке, но довольно непривычная для нас форма будущего времени:

być в будущем времени + глагол в прошедшем времени
Как видите, все, что мы с Вами учили до этого урока, нам пригодилось: мы еще раз в будущем времени закрепим прошедшее. Например:

Spać. Jutro mam wolne i będę spała do południa. – Спать. У меня завтра выходной и я буду спать до полудня.

————
Польский язык за 7 уроков:

Урок 1. http://youtu.be/cpYrf2ZRyG4 — Местоимения и глагол być (быть) в польском языке.
https://speakasap.com/ru/pl/seven/1/

Урок 2. http://youtu.be/AOLGttwLPH4 — Глагол mieć (иметь) в польском языке.
https://speakasap.com/ru/pl/seven/2/

Урок 3. http://youtu.be/8ZznDdeuK-Q — Спряжение глаголов в польском языке.
https://speakasap.com/ru/pl/seven/3/

Урок 4. http://youtu.be/rmr1kh-ouk0 — Модальные глаголы в польском языке.
https://speakasap.com/ru/pl/seven/4/

Урок 5. http://youtu.be/gMquzYRp-YA — Прошедшее время в польском языке.
https://speakasap.com/ru/pl/seven/5/

Урок 6. http://youtu.be/X6X6D1jwR2o — Союзы «если бы», «для того чтобы» в польском языке
https://speakasap.com/ru/pl/seven/6/

Урок 7. http://youtu.be/hqZCgntgVzg — Будущее время в польском языке.
https://speakasap.com/ru/pl/seven/7/
————

Елена Шипилова. Видео часть курса польский язык для начинающих за 7 уроков https://speakasap.com/ru/pl/seven/

Разговорные мини-курсы по польскому языку на базе 7 уроков — https://speakasap.com/ru/pl/mini/

Мы помогаем Вам достичь Вашу Цель, для которой нужно умение общаться на польском языке.

Все материалы на сайте speakasap.com разработаны таким образом, чтобы дать только самое важное и нужное из польского языка + все объяснено очень просто и доступно, что экономит время на понимание грамматической темы и правила.

Подпишитесь на наш канал!
http://www.youtube.com/subscription_center?add_user=eustudy

Наш сайт https://speakasap.com

ВКонтакте: http://vk.com/speakASAP
Facebook: http://www.facebook.com/speakASAP
Одноклассники: http://www.odnoklassniki.ru/speakasap
Twitter: http://twitter.com/speakASAP
Наш Блог: http://blog.speakasap.com

БОМБА. Языковой марафон по польскому языку: https://marathon.speakasap.com/polish

Язык не цель, а Средство для достижения Цели! Елена Шипилова.

В школе этого не расскажут:  ИДИШ ДЕТЯМ И МОЛОДЁЖИ
Понравилась статья? Поделиться с друзьями:
Изучение языков в домашних условиях